
MRI เต้านม (Breast MRI): ใครควรตรวจ ตรวจอย่างไร และต่างจากแมมโมแกรมอย่างไร
MRI เต้านม (Breast MRI) คือการตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าร่วมกับการฉีดสารเพิ่มความชัด (Gadolinium) เป็นการตรวจที่ ไวที่สุดในการหามะเร็งเต้านม แต่ใช้ เฉพาะกรณีที่มีข้อบ่งชี้ ไม่ใช่การตรวจคัดกรองสำหรับผู้หญิงทั่วไป เพราะพบสิ่งผิดปกติที่ไม่ใช่มะเร็งได้บ่อย ทำให้ต้องตรวจหรือเจาะชิ้นเนื้อเพิ่มโดยไม่จำเป็น โรงพยาบาลนมะรักษ์ไม่ได้ตรวจ MRI เอง แต่ศัลยแพทย์เต้านมจะพิจารณาข้อบ่งชี้ และส่งตรวจตามข้อบ่งชี้ที่ โรงพยาบาลพาร์ทเนอร์ที่คัดเลือกแล้วว่ามีคุณภาพ พร้อมนำผลมาวางแผนการรักษาร่วมกับแมมโมแกรม 3 มิติ อัลตราซาวนด์ และอัลตราซาวนด์อัตโนมัติ (ABUS) ที่ตรวจได้ที่นมะรักษ์
MRI เต้านมต่างจากแมมโมแกรมและอัลตราซาวนด์อย่างไร
แมมโมแกรม 3 มิติ — การตรวจคัดกรองหลัก เห็นหินปูนขนาดเล็กได้ดี ซึ่งเป็นสัญญาณแรกของ DCIS
อัลตราซาวนด์ และ ABUS — แยกก้อนเนื้อกับถุงน้ำ เหมาะกับเนื้อเต้านมหนาแน่น ไม่มีรังสี
MRI — ดูการไหลเวียนเลือดของรอยโรคหลังฉีดสาร จึงไวต่อมะเร็งชนิดลุกลามมากที่สุด แต่เห็นหินปูนไม่ดี ไม่ได้ใช้แทนแมมโมแกรม
ใครควรตรวจ MRI เต้านม (ข้อบ่งชี้)
1. ตรวจคัดกรองในกลุ่มเสี่ยงสูง
มียีนผิดปกติ เช่น BRCA1, BRCA2, TP53, PALB2 — ตามแนวทางสากลตรวจ MRI ทุกปีร่วมกับแมมโมแกรม (มักเริ่มอายุ 25–30 ปี)
ความเสี่ยงตลอดชีวิตจากแบบประเมิน ≥ 20% จากประวัติครอบครัว
เคยฉายรังสีบริเวณหน้าอกก่อนอายุ 30 ปี (เช่น รักษามะเร็งต่อมน้ำเหลือง)
ผู้ที่เคยเป็นมะเร็งเต้านมก่อนอายุ 50 ปีหรือมีเนื้อเต้านมหนาแน่นมาก อาจพิจารณาเป็นรายกรณี — ดู ยีน BRCA และประวัติครอบครัว
แนวทางเวชปฏิบัติของประเทศไทย ที่จัดทำโดยสมาคมโรคเต้านมแห่งประเทศไทยร่วมกับสถาบันมะเร็งแห่งชาติ แนะนำว่าในกลุ่มเสี่ยงสูงหรือผู้ที่มียีน BRCA ผิดปกติ สามารถตรวจ แมมโมแกรมร่วมกับอัลตราซาวนด์ สลับกับ MRI เต้านม ได้
2. ผู้ที่ได้รับการวินิจฉัยมะเร็งเต้านมแล้ว (บางราย)
ประเมินขนาดและขอบเขตก่อนผ่าตัด เมื่อแมมโมแกรมและอัลตราซาวนด์ไม่ชัด เช่น เนื้อเต้านมหนาแน่น หรือ มะเร็งชนิด Lobular (ILC)
ประเมินการตอบสนองต่อการให้ยาก่อนผ่าตัด — ดู การให้ยาก่อนการผ่าตัด
พบมะเร็งที่ต่อมน้ำเหลืองรักแร้ แต่หาก้อนในเต้านมไม่พบ (Occult primary)
เนื้องอกที่สงสัย Paget’s disease ของหัวนม
3. กรณีอื่น
ตรวจภาวะซิลิโคนรั่วหรือแตกในผู้ที่เสริมหน้าอก
ภาพจากการตรวจอื่นไม่สอดคล้องกัน และแพทย์ต้องการข้อมูลเพิ่มเพื่อตัดสินใจ
ไม่แนะนำ MRI เป็นการตรวจคัดกรองประจำในผู้หญิงความเสี่ยงทั่วไป และไม่แนะนำทำ MRI ก่อนผ่าตัดทุกรายเป็นประจำ เพราะไม่ได้ทำให้ผลการรักษาดีขึ้น แต่อาจทำให้ผ่าตัดกว้างเกินจำเป็น
ขั้นตอนการตรวจ
นอนคว่ำบนเตียงที่มีช่องสำหรับเต้านม ใช้เวลาประมาณ 20–40 นาที
ฉีดสาร Gadolinium ทางหลอดเลือดดำ จึงต้องตรวจการทำงานของไตในบางราย
ผู้หญิงที่ยังมีประจำเดือน ควรนัดตรวจช่วง วันที่ 7–14 ของรอบเดือน เพื่อลดภาพผิดปกติจากฮอร์โมน
ข้อห้าม: มีโลหะหรืออุปกรณ์บางชนิดในร่างกาย เช่น เครื่องกระตุ้นหัวใจบางรุ่น ผู้ที่กลัวที่แคบควรแจ้งล่วงหน้า
ไม่ทำในผู้ที่ตั้งครรภ์ เพราะต้องฉีด Gadolinium
ถ้า MRI พบสิ่งผิดปกติ
ผลรายงานเป็น BI-RADS เช่นเดียวกับแมมโมแกรม หากพบรอยโรคที่สงสัย แพทย์มักให้ อัลตราซาวนด์ซ้ำเฉพาะจุด (Second-look ultrasound) เพื่อหาตำแหน่งและเจาะชิ้นเนื้อ ซึ่งทำได้ที่นมะรักษ์ หากมองไม่เห็นด้วยอัลตราซาวนด์ จะเจาะชิ้นเนื้อภายใต้ MRI ที่โรงพยาบาลพาร์ทเนอร์ ดู การเจาะชิ้นเนื้อเต้านม
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
MRI เต้านมดีกว่าแมมโมแกรมไหม?
MRI ไวกว่าในการหามะเร็งชนิดลุกลาม แต่เห็นหินปูนไม่ดีและพบผลบวกลวงบ่อยกว่า จึงใช้เสริมแมมโมแกรมในกลุ่มเสี่ยงสูงหรือกรณีมีข้อบ่งชี้ ไม่ได้ใช้แทน
ใครควรตรวจ MRI เต้านมทุกปี?
ผู้ที่มียีนผิดปกติ เช่น BRCA1/BRCA2 ผู้ที่มีความเสี่ยงตลอดชีวิตตั้งแต่ 20% ขึ้นไป และผู้ที่เคยฉายรังสีหน้าอกก่อนอายุ 30 ปี ควรตรวจร่วมกับแมมโมแกรมทุกปี ตามแนวทางของประเทศไทยสามารถตรวจแมมโมแกรมร่วมกับอัลตราซาวนด์สลับกับ MRI ได้
นมะรักษ์ตรวจ MRI เต้านมได้ไหม?
นมะรักษ์ไม่ได้ตรวจ MRI เอง แต่ส่งตรวจตามข้อบ่งชี้ที่โรงพยาบาลพาร์ทเนอร์ที่คัดเลือกแล้วว่ามีคุณภาพ และศัลยแพทย์เต้านมจะอ่านผลร่วมกับแมมโมแกรม อัลตราซาวนด์ และ ABUS เพื่อวางแผนการรักษา
เป็นมะเร็งเต้านมแล้ว ต้องทำ MRI ทุกคนไหม?
ไม่จำเป็น MRI ก่อนผ่าตัดใช้เฉพาะบางกรณี เช่น เนื้อเต้านมหนาแน่นมาก มะเร็งชนิด Lobular หรือประเมินการตอบสนองต่อยาก่อนผ่าตัด
ควรตรวจ MRI ช่วงไหนของรอบเดือน?
ผู้ที่ยังมีประจำเดือนควรตรวจช่วงวันที่ 7–14 ของรอบเดือน เพื่อลดภาพผิดปกติที่เกิดจากฮอร์โมน
เกี่ยวกับโรงพยาบาลนมะรักษ์
โรงพยาบาลนมะรักษ์เป็นโรงพยาบาลเฉพาะทางโรคเต้านมและมะเร็งเต้านมในกรุงเทพฯ ดูแลครบในที่เดียว ตั้งแต่ตรวจวินิจฉัยด้วยแมมโมแกรม 3 มิติ อัลตราซาวนด์ อัลตราซาวนด์อัตโนมัติ (ABUS) และการเจาะชิ้นเนื้อ ไปจนถึง การรักษามะเร็งเต้านมครบวงจร ทั้งการผ่าตัดสงวนเต้าและผ่าตัดเสริมสร้างเต้านม การฉายรังสีระหว่างผ่าตัด (IORT) เคมีบำบัด ยามุ่งเป้า และยาต้านฮอร์โมน โดยทีมสหสาขาวิชาชีพที่วางแผนการรักษาร่วมกันตามแนวทางสากลล่าสุด ดู การรักษามะเร็งเต้านม: แนวทางและทางเลือกทั้งหมด หรือ ปรึกษาทาง LINE โทร 02-059-0245 และ บริการ Second Opinion
บทความที่เกี่ยวข้อง
แหล่งอ้างอิง
Monticciolo DL, et al. Breast Cancer Screening for Women at Higher-Than-Average Risk: Updated Recommendations From the ACR. J Am Coll Radiol 2023;20:902–14
NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology: Breast Cancer Screening and Diagnosis, Version 2026
NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology: Breast Cancer, Version 4.2026 — Breast MRI
แนวทางเวชปฏิบัติโรคมะเร็งเต้านม สมาคมโรคเต้านมแห่งประเทศไทย ร่วมกับสถาบันมะเร็งแห่งชาติ
Mann RM, et al. Breast cancer screening in women with extremely dense breasts: recommendations of the European Society of Breast Imaging (EUSOBI). Eur Radiol 2022;32:4036–45
ตรวจสอบเนื้อหาโดย: ทีมแพทย์โรงพยาบาลนมะรักษ์ · ทวนสอบข้อมูล: 17 พ.ย. 2569 · ข้อมูลนี้เพื่อความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์เฉพาะบุคคล กรุณาปรึกษาแพทย์สำหรับการวินิจฉัยและการรักษาที่เหมาะกับท่าน





ความคิดเห็น